YELKENKANAT: Bir kartal edasıyla gökyüzünde süzülmek için

Hazırlayan | Dilek Rüzgaroğlu

 

 

Takvimin 1890’ları gösterdiği dönemlerde Almanya’da ilk kez kullanılan yelken kanat, o günden bu güne müthiş bir evrim geçirdi. Gökyüzüne meraklı insanoğluna kartal KANATLARI sunan bu teknoloji, hava akımını kullanarak gökyüzünde uzun süre süzülmenize olanak sağlıyor.

 

Kanat şekli delta biçiminde olduğu için delta kanat olarak da geçen yelken kanat sporu dünyanın en önemli hava sporlarından biridir. Branşla ilgili dünyada ve ülkemizde her yıl geniş katılımlı şampiyonalar düzenlenmektedir. Başlangıç, orta ve profesyonel seviyede uçuşların yapıldığı branşla ilgili eğitimler ülkemizde ilk olarak 1988 yılında başlamıştır.

 

NASIL ORTAYA ÇIKTI?


Alman bilim adamı Otto Lilienthal 1890’lı yıllarda yelken kanadı icat etti ve ilk uçuşunu gerçekleştirdi.  Lichterfelde yakınlarındaki yapay bir tepeden süzülen bilim adamı, kendisinin tasarımladığı tek ve çift kanatlı planörlerle, iki binden fazla uçuş gerçekleştirdi. Avustralyalı John Dickenson bu denemenin üzerinden uzun yıllar geçtikten sonra 1963’te taşınabilen ve yönlendirilebilen yelken kanadı inşa etti.

 

NASIL YAPILIR?


Bu sporu yapan sporcular yelken kanat ile biraz yüksekçe bir tepeden koşarak kalkış yaparlar. Hava akımının ve pilotun yönlendirmesi ile hareket eden kanatlar sayesinde, sporcu binlerce metre yükselebilir ve uzun süre gökyüzünde süzülebilir. Karbon fiber ile güçlendirilen alüminyum bir iskeletten oluşan yapı, sporcuyu ciddi türbülanslardan korur. İniş moduna geçen pilot, planörlerini yere doğru yönlendirip kanatları yukarı doğru verir. Böylece yavaşlayan sporcu güvenli bir zemine iniş sağlar.

 

Yelken kanat, süzülme prensibi ile çalışan bir serbest uçuş hava taşıtıdır. Ağırlığı 15 ile 35 kg, hızı 25 ile 140 km/sa. arasında değişir. 

 

EKİPMANLAR


Uçuş öncesi pilotlar kask, gözlük ve vücudu sabitleyecek bir tulum giyer. Uçuş alet yelken kanat yırtılmayan bir kumaştan yapılır. Sporcu bu geniş uçuş aracını rahatlıkla şekillendirebilsin diye iskelet hafif ve sağlamdır. Pilot planörü yönetmek için kanata ortadan bağlı kontrol çubuğunu kullanır. Kanata bağlı üçgen koşum, pilotun tutunduğu en önemli kısımlardan biridir. Sporcular uçuş esnasında varyometre kullanır.

 

Bir yamaç paraşütünü sırt çantası gibi alıp taşımak mümkündür. Yelken kanat ise en az 4-5 metre uzunluğunda bir paket halinde taşınır ve bir yamaç paraşütü kadar daha ekipman gerektirir.

 

ÖNEMLİ SPORCULAR


Hüseyin Kirişçi, Kamil Demirkan, Tuğrul Yılmaz, Canberk Özveren

 

ÖNEMLİ PARKURLAR


Eskişehir, THK Eskişehir İnönü Uçuş Okulu

Kayseri, Ali Dağı

Muğla, Babadağ

 


 

Bu yazı AdrenalinGo Türkiye’nin Ekim sayısında yayımlandı. Dergiye abone olmak için tıklayın!